CPAP adı verilen cihazın iki türü var. Manuel ve otomatik. Manuel cihazda, hangi basınçta apne ve hipopne ortadan kalkıyor bilinmesi gerekiyor, bu nedenle hastaya uygun değerleri belirleniyor. Hasta uygun basınçta cihazını kullanıyor. 15-20 kilo verdikten sonra tekrar değerlendiriliyor. Yaşam boyu kullanması lazım. Otomatik cihaz basıncı kendisi ayarlıyor, sensörü var, buna yönelik basınç uyguluyor, daralma ve tıkanmayı açıyor. Hasta kilo verse bile apne hipopne oluyorsa basıncı düşürüyor. Cihazı yüksek basınca ayarlarsa gece rahatsız oluyor.
Uyurgezerler gözleri açıkken uyuyor
Halk arasında uyurgezerlik olarak bildiğimiz durum da bir uyku hastalığı. Hastaların gözleri açık ama aslında uyuyorlar. Gecenin bir saatinde yatağından kalkıyor, arabasına biniyor, alışveriş yapıp, geliyor hatırlayamıyor. Literatürde uyurgezerlerin bunları yaptıkları bildirilmiş.
Uyku teröründe hasta eşini dövebilir Uyku terörü hastalığında ise hasta, gece kalkıyor, uyanmıyor, karısını dövmeye başlıyor, eşyaları kırıyor bunlarda da literatürde var. Uykuda yemek yeme hastalığı var. Yiyor ama hatırlamıyor. En çok görülen 3 grup uyku hastalığı arasında şunlar var: Uyku apnesi Uykusuzluk Parasomnia (uyku bozukluğu, uykuya dalarken kaslarda kasılma olur ve karabasan derler, uyku felci denir. Uyur gezerlik) Narkolepsi (apne değil ama gün boyu aşırı uykuludur, kafası düşer, uyumaya başlar)
Türkiye'de kaç uyku hastası var? En sık görülen uyku hastalığı hangisi? Türkiye'de 1 milyondan fazla uyku apnesi hastası var. Uyku apnesi erkeklerin yüzde 4'ünde, kadınların yüzde 2'sinde görülüyor. 10 saniyenin üzerinde veya 3 nefes boyunca solunumun durmasını apne olarak kabul ediyoruz. Obstrüktif Uyku Apne Sendromu (OSAS), uyku sırasında havayolumuzda çeşitli seviyelerde daralma ve tıkanıklık gelişimine bağlı ortaya çıkar.
Uyku apnesine nasıl tanı konur
Uyku apnesinin başlıca belirtileri:
Horlama, uykuda 10 saniyeyi aşan nefes kesilmesi ve gündüz aşırı uyku hali. Uykuda nefesin durması ile kalp ve beyin için hayati önemi olan oksijen düzeyi kanda düşerken karbondioksit düzeyi artıyor. Beyin bu durumu ciddi bir tehdit olarak görerek 3-5 saniyelik uyanıklık ile nefes alması için hastayı uyarıyor. Bu şekilde gecede onlarca hatta yüzlerce defa uyanan kişi ertesi sabah yorgun uyanıyor.
Kimlerde görülür?
* Çene yapısı
* Büyümüş geniz eti ve bademcikler
* Uzamış ve kalınlaşmış küçük dil
* Sarkık yumuşak damak veya burun tıkanıklığı gibi anatomik bozukluklara ve aşırı kiloya bağlı olarak görülür.
* Boyun çevresinin kadınlarda 38, erkeklerde ise 43 santimetrenin üzerinde olması apne gelişimi için bağımsız risk faktörüdür.
* Erkeklerde daha sık görülmekle birlikte menopoz sonrası dönemde kadınlarda da artan sıklıkta görülmektedir.
1